Uzmanı Uyardı: Menopoz Omurganızı Sizden Önce Yaşlandırabilir
Menopoz sürecinin yalnızca hormonal değişikliklerle sınırlı kalmadığını, kemik, kas ve omurga sağlığını da yakından etkileyebildiğini belirten uzmanlar, doğru planlanmış egzersizlerin bu dönemde omurga sağlığının korunmasında kritik bir rol oynadığına dikkat çekti.
Menopoz Sonrası Postür Değişiklikleri Görülebiliyor
Medicana International Ankara Hastanesi Menopoz Wellness Komitesi Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Prof. Dr. Didem Sezgin Özcan, menopoz sonrası dönemde bazı kadınlarda zamanla boy kaybı, omuzların öne doğru düşmesi ve çeşitli postür değişiklikleri gözlemlenebildiğini belirtti. Özcan, bu değişikliklerin yalnızca yaşlanmanın kaçınılmaz bir sonucu olarak görülmemesi gerektiğinin altını çizdi.
Kemik Kaybının Ötesinde Karmaşık Bir Süreç
Menopozla birlikte kemik kaybının hızlanabileceğini ancak sorunun yalnızca kemik mineral yoğunluğundaki azalmadan ibaret olmadığını belirten Özcan, yaşla birlikte omurlar arasındaki disklerde sıvı azalması, dejeneratif değişiklikler ve omurga çevresindeki kasların, özellikle sırt ekstansörlerinin zayıflamasının da postür bozukluklarına yol açabildiğini ifade etti. Özcan, bazen belirti vermeden gelişebilen küçük omurga çökme kırıklarının da boy ve duruş değişikliklerine neden olabileceğini vurgulayarak, kısa sürede gelişen belirgin boy kayıplarının osteoporoz ve sessiz omurga kırıkları açısından değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Aynadaki Değişiklikler Göz Ardı Edilmemeli
Günlük yaşamda fark edilebilecek bazı bulguların omurga sağlığı açısından uyarıcı olabileceğini vurgulayan Prof. Dr. Özcan, duvara yaslanıldığında başın rahatça temas etmemesi, omuzların öne düşmesi, sırt bölgesindeki eğriliğin artması ve uzun süre ayakta kalındığında oluşan sırt ağrısının dikkate alınması gereken belirtiler olduğunu belirtti. Eski kıyafetlerin farklı durması, üst raflara uzanmakta zorlanma gibi günlük hareketlerdeki kısıtlılıkların da postür değişikliklerine işaret edebileceğini ancak bu bulguların tek başına kesin bir tanı koydurmadığını, ayrıntılı bir değerlendirme gerektirdiğini kaydetti.
"Sadece Dik Durmak Yeterli Değil"
Aynı yaştaki kadınların kemik yoğunluğu, kas kuvveti, denge yeteneği ve omurga fonksiyonlarının birbirinden oldukça farklı olabileceğini belirten Özcan, fiziksel hareketsizliğin önemli ve değiştirilebilir bir risk faktörü olduğunu vurguladı. Özcan, yetersiz fiziksel aktivite ve sırt kaslarının yeterince çalıştırılmamasının kas kuvvetindeki azalmayı hızlandırabileceğini belirtirken, yaş, genetik yatkınlık, östrojen düzeylerindeki azalma, beslenme, düşük vücut ağırlığı, sigara kullanımı ve bazı kronik hastalıkların da kemik ve omurga sağlığını etkileyebileceğini ifade etti. Özcan, sadece dik durmaya çalışmanın yeterli olmadığını, bu duruşu sağlayan kasların güvenli ve düzenli biçimde güçlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
Kişiye Özel Egzersiz Programının Önemi
Menopoz döneminde erken değerlendirme ve kişiye özel egzersiz programlarının önemine dikkat çeken Özcan, postür analizi, omurga hareketliliği değerlendirmesi, kas kuvvet testleri ve denge ölçümleriyle mevcut sorunların erken dönemde belirlenebileceğini belirtti. Kişinin yaşı, kemik sağlığı, eşlik eden hastalıkları ve fiziksel kapasitesi dikkate alınarak hazırlanacak egzersiz programlarında direnç egzersizlerine, sırt ekstansör kaslarını güçlendiren çalışmalara ve denge eğitimine yer verilmesi gerektiğini vurguladı. Özcan, uygun hastalarda pilates gibi tedavi edici egzersiz yöntemlerinden de yararlanılabileceğini kaydetti.
Doğru Egzersiz Düşme Riskini Azaltabilir
Egzersizin osteoporoz tedavisinin alternatifi değil, önemli bir tamamlayıcı parçası olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Özcan, doğru planlanmış egzersizin kas kuvvetinin, postürün, dengenin ve günlük yaşam fonksiyonlarının korunmasına katkı sağladığını, düşme riskini azaltabileceğini ve kemik sağlığını destekleyebileceğini belirtti. Özcan, osteoporozu veya yüksek kırık riski bulunan hastalarda gerekli ilaç tedavilerinin ihmal edilmemesi gerektiğini de sözlerine ekledi.
Erken Değerlendirme Çağrısı
Prof. Dr. Özcan, kişinin risk faktörlerine göre kemik mineral yoğunluğu ölçümü ve omurga kırığı değerlendirmesinin planlanması gerektiğini belirterek, düzenli egzersiz, yeterli kas kuvveti ve erken değerlendirmeyle menopoz sonrası dönemde omurga fonksiyonlarının uzun yıllar korunabileceğini vurguladı.
