Uzmandan Uyarı: Uzun Yolculuklarda Bacakta Pıhtı Riski Artıyor
Yaz aylarında artan tatil ve seyahat yoğunluğu, uzun süre hareketsiz kalmaya bağlı sağlık sorunlarını da gündeme getiriyor. Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı Dr. Murat İlkar Gelişen, özellikle uzun süren uçak, otobüs ve otomobil yolculuklarında bacak toplardamarlarında pıhtı oluşma riskinin arttığını belirterek, alınabilecek basit önlemlerle bu riskin önemli ölçüde azaltılabileceğini söyledi.
Saatlerce Hareketsiz Kalmak Pıhtı Riskini Artırabiliyor
Uzmanlara göre dört ila beş saatten uzun süren yolculuklarda uzun süre aynı pozisyonda oturmak, bacak toplardamarlarındaki kan akışını yavaşlatabiliyor. Bu durum bazı kişilerde derin ven trombozu (DVT) veya yüzeyel toplardamarlarda görülen tromboflebit gelişme riskini artırabiliyor.
Dr. Murat İlkar Gelişen, sağlıklı bireylerde risk daha düşük olsa da özellikle damar hastalığı bulunan kişilerin daha dikkatli olması gerektiğini ifade etti.
Venöz Yetmezliği Olanlarda Risk Daha Yüksek
Dr. Gelişen, venöz yetmezliği bulunan bireylerde pıhtı oluşma riskinin sağlıklı kişilere göre yaklaşık 5,3 kat daha fazla olduğunu belirtti.
Venöz yetmezlikte toplardamarların kanı yeterince kalbe taşıyamaması nedeniyle dolaşımın yavaşladığını ifade eden uzmanlar, bu durumun uzun süre hareketsizlikle birleşmesi halinde pıhtı oluşma ihtimalini artırabileceğine dikkat çekiyor.
Bazı Gruplar Daha Fazla Risk Altında
Uzman değerlendirmesine göre bazı kişilerin uzun yolculuklarda pıhtı oluşumu açısından daha dikkatli olması gerekiyor.
Risk grubunda yer alan kişiler arasında:
- Kanser tedavisi gören hastalar,
- Yakın zamanda ortopedik, beyin veya karın ameliyatı geçirenler,
- Lohusalık dönemindeki kadınlar,
- Doğum kontrol hapı veya hormon tedavisi kullanan kişiler,
- Venöz yetmezliği bulunan bireyler yer alıyor.
Bu gruplardaki kişilerin seyahat öncesinde doktor önerilerini dikkate alması tavsiye ediliyor.
Bu Belirtiler Görülürse Zaman Kaybetmeyin
Uzun yolculuk sırasında veya sonrasında bacakta gelişen bazı belirtiler ciddi sağlık sorunlarının habercisi olabilir.
Uzmanlar, özellikle şişlik, kızarıklık, ağrı, hassasiyet ve tek bacakta belirgin ödem oluşması halinde vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini vurguluyor.
Bacakta oluşan pıhtının koparak akciğere ulaşması durumunda pulmoner emboli gelişebileceğini belirten Dr. Gelişen, bunun acil müdahale gerektiren ve yaşamı tehdit edebilen ciddi bir tablo olduğuna dikkat çekti.
Yolculukta Alınabilecek Basit Önlemler
Uzmanlar, uzun seyahatlerde alınacak bazı basit önlemlerin pıhtı riskini önemli ölçüde azaltabileceğini belirtiyor.
Öneriler arasında şunlar yer alıyor:
- Gün boyunca yeterli miktarda su tüketmek,
- Her 1-2 saatte bir kısa süreli yürüyüş yapmak,
- Otururken ayak bileği ve bacak egzersizleri uygulamak,
- Uzun süre aynı pozisyonda kalmaktan kaçınmak,
- Risk grubundaki kişilerin doktor önerisiyle kompresyon çorabı kullanması.
Varis Şikâyetleri Göz Ardı Edilmemeli
Dr. Murat İlkar Gelişen, uzun süre oturduğunda veya ayakta kaldığında ayak bileklerinde şişlik oluşan kişilerin damar sağlığı açısından değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Bacaklarında varis, belirgin yeşil veya mavi damar görünümü bulunan kişilerin ağrı ya da ödem olmasa bile Kalp ve Damar Cerrahisi uzmanına başvurmasının önem taşıdığını belirten Gelişen, özellikle yaz döneminde seyahat planı yapan kişilere damar sağlığını da kapsayan kontrollerini ihmal etmemeleri tavsiyesinde bulundu.
Uzmanlar, alınacak basit tedbirlerin uzun yolculukların daha güvenli ve sağlıklı geçmesine katkı sağlayabileceğini vurguluyor.